Milyarlarca İnsan Yıllarca Kovid-19 Aşısını Olamayacak

Pfizer/BioNTech, Moderna, AstraZeneca-Oxford, Sinovac ve Rusya Kovid-19'a karşı aşı geliştiren şirket ve ülkeler arasında.

Uluslararası Af Örgütü, Oxfam ve Adalet Şimdi örgütlerinin de içinde olduğu 'Halkların Aşı İttifakı' adlı oluşum, varlıklı ülkelerin Kovid-19 aşısını stoklamaya başladığını ve bu yüzden en yoksul ülkelerin aşılamada güvenli bir düzeye ulaşamayacağını söylüyor.

Aşı İttifakı'na göre 70'e yakın düşük gelirli ülkede bu yüzden nüfusun onda 1'i aşılanabilecek.

Aşının dünyanın farklı yerlerine adaletli bir şekilde dağıtılması için bazı önlemler alındı.

COVAX, Dünya Sağlık Örgütü, Küresel Aşı ve Bağışıklama İttifakı (GAVI) ve Salgın Hastalıklara Hazırlık İçin Yenilik Koalisyonu (CEPI) öncülüğünde aşıya adil ve eşit küresel erişimin sağlanması amacıyla oluşturulmuştu.

Herkesin aşılara eşit ve düşük maliyetle erişebilmesi için çalışan Halkın Aşı İttifakı analizine göre, şu ana dek sipariş ettikleri aşıların hepsinin kullanımı onaylanırsa zengin ülkeler bütün nüfuslarını 3'er defa aşılayacak kadar doza sahip olacak. 

Kanada'nın toplam siparişleri nüfusun ihtiyacın 8 katı olduğunu gösteriyor.

Halkın Aşı İttifakı, yoksul ülkelerde yaşayan insanların da aşıya erişebilmesi için ilaç şirketlerinin teknolojilerini paylaşma çağrısında bulundu. 

AstraZeneca, Pfizer ve Moderna'nın 2021 yılın sonuna kadar 2.6 ile 3.3 milyar kişiye, Rusya'da Gamaleya'nın 500 milyon kişiye yetecek kadar aşı üretebileceği belirtiliyor.

Diğerlerine göre daha ucuz olan bu aşının, aynı zamanda normal buzdolabında saklanabildiği için dünya çapında dağıtımı daha kolay.

Aşı İttifakı tek bir şirketin bütün dünyanın ihtiyacını karşılamasının mümkün olmadığına dikkat çekiyor.

Aşı adayları

İngiltere Pfizer-BioNTech aşısına onay vererek bu hafta aşılama kampanyasını başlattı. Bu aşının kısa süre içinde Amerika ve Avrupa Birliği'nden de onay alması bekleniyor. 

Bu da üretiminin hızı, fiyatı ve saklanmasının daha zor olduğu da düşünüldüğünde bu aşının daha düşük gelirli ülkelere dağıtımının epey bir süre alabileceği anlamına geliyor. 

Diğer iki aşı Moderna ve Oxford-AstraZeneca da şu anda bir dizi ülkede onay bekliyor. Rusya'da üretilen Sputnik V de insanlar üzerindeki denemelerde olumlu sonuçlara ulaşıldığını açıkladı.