AK Parti'nin TBMM'ye sunduğu yeni kanun teklifiyle ekmekten taksiye esnafın fiyat belirleme sistemi kökten değişiyor. Fiyat tarifeleri artık maliyet, kâr marjı ve OVP enflasyon hedeflerine göre hazırlanacak ve tartışmalı kararlar Uzlaşma Komisyonu'nda mülki amir başkanlığında çözülecek.
Esnafın Fiyat Tarifesinde Kapsamlı Yeniden Yapılanma
AK Parti'nin TBMM'ye sunduğu yeni kanun teklifi, Türkiye'de esnafın fiyat belirleme sistemini kökten değiştirecek önemli düzenlemeler içeriyor. Ekmek, simit, taksi taşımacılığı, öğrenci servisi gibi günlük hayatın her alanına dokunan hizmetlerde artık yeni bir tarife modeli yürürlüğe girecek. Düzenlemenin amacı; maliyetler, kâr marjları ve Orta Vadeli Program'da yer alan enflasyon hedeflerini merkeze alarak daha tutarlı, şeffaf ve sürdürülebilir bir fiyat yapısı oluşturmak.
Yeni sistemde esnaf ve sanatkârların ürettiği mal ve hizmetler için hazırlanacak tarifeler önce esnafın bağlı bulunduğu oda tarafından oluşturulacak. Ardından bu tarife, odaların çatısı konumundaki birlik yönetim kurullarının onayına sunulacak. Birlik, teklifi 30 gün içinde değerlendirerek kabul edecek ya da reddedecek.
Ticaret Bakanlığı'nın görüşüne tabi olan tarifelerde ise süreç daha hassas işleyecek. Görüş talebi bakanlığa ulaştığı gün süre duracak, Bakanlığın dönüş yapmasıyla birlikte işlem yeniden başlayacak. Onayı çıkan tarifeler, itiraz gelmediği takdirde 15 gün sonra yürürlüğe girecek.
Bakanlık veya belediyeler tarafından olumsuz görülen tarifeler doğrudan yeni oluşturulacak "uzlaşma komisyonu"na taşınacak. Bu komisyon, fiyatlandırma konusunda yerelde kapsamlı bir değerlendirme yapacak ve son kararı verecek bir tür hakem kurul işlevi görecek.
Komisyonda şu kurumlar yer alacak:
İl mülki amiri (başkan)
Ticaret il müdürlüğü
Defterdarlık
Belediye temsilcileri
İlgili kamu kurumları
Ticaret ve sanayi odası
Esnaf ve sanatkârlar odası temsilcileri
Komisyonda hangi kurumların temsil edileceğini, talep edilen tarifenin niteliğine göre komisyon başkanı belirleyecek. Kararlar salt çoğunlukla alınacak.
Uzlaşma komisyonu tarifeleri incelerken maliyetlerdeki güncel değişimleri, sektörlerde kabul edilen ortalama kâr marjlarını ve özellikle OVP'de açıklanan enflasyon hedeflerini dikkate alacak. Böylece fiyat artışlarının keyfiyetle değil, ekonomik veri ve hedeflerle uyumlu şekilde belirlenmesi amaçlanıyor.
Teklifin gerekçesinde, fiyat artışlarına yönelik itirazların yerel ekonomik koşullar ışığında daha hızlı ve objektif biçimde çözüme kavuşturulmasının hedeflendiği vurgulandı.
Yeni dönemin tüm işleyişine dair usul ve esaslar, Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanacak yönetmelikle belirlenecek. Yönetmelikte; tarife başvuru süreçleri, değerlendirme kriterleri, itiraz yolları ve komisyon çalışma esaslarının ayrıntılı şekilde ele alınması bekleniyor.
Bu düzenlemeyle birlikte esnafın tarifeleri artık daha profesyonel, daha hesap verebilir ve ekonomik gerçeklerle uyumlu bir zemine oturtulmuş olacak.